- De forensisch mediator is een door de rechter aangewezen deskundige, die zijn/haar werkzaamheden verricht en/of diensten verleent op basis van de benoeming door de rechter.
- De deskundige werkt binnen het kader dat door de rechter is vastgesteld.
- De deskundige nodigt partijen steeds schriftelijk uit voor bijeenkomsten, zo mogelijk onder opgave van de te behandelen onderwerpen.
- Partijen verschijnen persoonlijk op door de deskundige vastgestelde bijeenkomsten.
- De deskundige beoordeelt of het nodig of wenselijk is dat (een van de) partijen zich (laat) laten bijstaan tijdens de bijeenkomsten door een eigen advocaat of adviseur van een andere discipline.
- Partijen dienen de deskundige van alle noodzakelijke en gewenste informatie te voorzien, een en ander ter beoordeling van de deskundige.
- De deskundige ziet er op toe dat partijen de informatie ook met elkaar delen en dat ieder van partijen de informatie in voldoende mate begrijpt, daarbij eventueel op de achtergrond ondersteunt door derden.
- De deskundige informeert partijen over hun rechten en plichten, alsmede die van betrokken belanghebbenden (kinderen) betreffende de onderwerpen die hen verdeeld houden en onderwerp van het onderzoek zijn. De deskundige mag dit bij aanvang, maar ook tijdens of tegen de afloop van het onderzoek doen, zulks afhankelijk van hetgeen de deskundige wenselijk acht.
- De deskundige is gerechtigd met belanghebbenden (bijvoorbeeld de kinderen) in contact te treden buiten partijen om. De deskundige kan belanghebbenden uitnodigen tijdens bijeenkomsten met partijen.
- De deskundige maakt (tenminste beknopte) verslagen van de bijeenkomsten. Partijen ontvangen deze verslagen. Zij zijn gerechtigd deze desgewenst van commentaar te voorzien. De verslagen en commentaren dragen een vertrouwelijk karakter. De deskundige is gerechtigd verslagen geheel of gedeeltelijk bij de rapportage aan de rechter te voegen.
- Op de tijdstippen waarop de rechter zulks verlangt, dan wel de deskundige zulks wenselijk acht, brengt de deskundige de rechter rapport uit omtrent het lopende onderzoek. Partijen en belanghebbenden ontvangen deze rapportage, die bij voorkeur tevoren met partijen is besproken, althans aan hen is voorgelegd. De deskundige kan ook de kinderen informeren omtrent (delen van) de inhoud van de rapportage.
Indien partijen tijdens het onderzoek tot overeenstemming geraken omtrent hetgeen hen verdeeld houdt en de deskundige de zaak rijp acht voor een afronding, wordt een eindrapportage voor de rechter opgesteld, voor zover mogelijk voorzien van de schriftelijke vastlegging van de tussen partijen gemaakte afspraken. Afhankelijk van de aard der zaak zal de rechter worden verzocht het resultaat in een beschikking of vonnis vast te leggen.
De deskundige is in elk stadium gerechtigd het onderzoek te beëindigen, indien hij/zij in voortzetting geen heil ziet.
Partijen en de rechter worden schriftelijk van het voornemen hiertoe door de deskundige in kennis gesteld. Betrokkenen worden in de gelegenheid gesteld hun zienswijze te geven, waarna de deskundige definitief beslist.
De rechter is in elk stadium van het onderzoek gerechtigd de aan de deskundige verleende opdracht in te trekken, al dan niet op diens verzoek.
Partijen zijn verplicht de tot de afloop van het onderzoek door de deskundige verleende diensten en verrichte werkzaamheden te vergoeden op basis van de bij aanvang van de bemiddeling daaromtrent door de rechter vastgestelde regels. Bij gebreke van deze regels spreekt de deskundige bij aanvang van het onderzoek met partijen het uurtarief en eventueel bijkomende kosten door.